W laserowym konsorcjum

Uniwersytet Jana Kochanowskiego przystąpił do krajowego konsorcjum ELI – Polska. Efektem międzynarodowej współpracy naukowej ma być powstanie lasera o ogromnej mocy, 200 petawatów.

2 marca na Politechnice Wrocławskiej podczas spotkania ELI Day odbyło się uroczyste  wręczenie egzemplarzy umowy ELI-Polska przedstawicielom polskich uczelni i ośrodków naukowych zainteresowanych wykorzystaniem wielkiego europejskiego urządzenia badawczego ELI- Extreme Light Infrastructure.

Umowy konsorcyjne wręczał honorowy gość spotkania, profesor Gerard Mourou, laureat Nagrody Nobla z 2018 roku, inicjator powstania ELI. Aktem tym, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach  uzyskała kolejną unikalną możliwość prowadzenia badań naukowych wykorzystujących największe urządzenia badawcze w skali światowej, tym razem infrastrukturę badawczą ELI, budowaną ze środków unijnych kosztem 800 milionów euro.

 

Infrastruktura badawcza ELI jest zlokalizowana w Europie wschodniej, w jej skład wchodzą trzy ośrodki badawcze: ELI-Beamlines (Dolni Brzezany k. Pragi, Czechy), ELI-ALPS (Szeged, Węgry) oraz ELI-NP (Magurele k. Bukaresztu, Rumunia). ELI będzie dysponowało laserami największych mocy (1015 W) wytwarzających ultraszybkie impulsy (do 10-18 s), które będą wykorzystywane do prowadzenia pionierskich badań dotyczących oddziaływania intensywnego promieniowania z materią, w zakresie niedostępnym obecnie. Badania prowadzone w ELI będą się koncentrowały wokół  wykorzystania potężnych laserów w badaniach materiałowych (ELI-Beamlines), badaniu ultraszybkich procesów (ELI-ALPS) oraz ich wykorzystania w fizyce jądrowej (ELI-NP).

Instytut Fizyki UJK jest od kilku lat zaangażowany we współpracę z ELI-Beamines dotyczącą wytwarzania wtórnych silnych wiązek impulsowych promieniowania rentgenowskiego i ich wykorzystania w spektroskopii rentgenowskiej do badania własności materiałów. Badania te były wspierane w ramach otrzymanego grantu Wyszehradzkiego.

 

Warto zaznaczyć, że udział  w konsorcjum ELI jest koleją wielką inicjatywą badawczą w którą zaangażowany jest Instytut Fizyki UJK. Poza ELI, fizycy z UJK uczestniczą w  konsorcjach FAIR (kompleks akceleratorowy w Darmstadt, Niemcy) , E-XFEL (rentgenowski laser na swobodnych elektronach w Hamburgu, Niemcy), oraz ESRF ( źródło promieniowania synchrotronowego, Grenoble, Francja) organizujących współpracę międzynarodową wokół największych europejskich inicjatyw badawczych, które znajduję się „mapie drogowej” European Strategy Forum on Research Infrastructuresj  (ESFRI) jak i Polskiej Mapie infrastruktury Badawczej. Koordynatorem ze strony UJK w tych konsorcjach jest prof. Marek Pajek z Instytutu Fizyki.

 

Ostatnia aktualizacja: Piotr Burda, 2020-03-27 12:06